Meer dan ‘slechts’ een controle

Het is rond het middaguur als ik met lood in de schoenen naar het Alrijne Ziekenhuis in Leiderdorp rijd. Een route die ik al zoveel vaker reed, sinds ik een jaar of 9 geleden voor het eerst in Leimuiden kwam wonen. Zowel Jelle als Mees zijn wegens complicaties in dit ziekenhuis geboren, maar meer recent kwam ik hier voor de nodige onderzoeken vanwege verontrustende symptomen rondom borst- én baarmoederhalskanker.

Via de inmiddels bekende route 45 wandel ik op de begane grond naar de afdeling gynaecologie voor een afspraak met de gynaecoloog. Ik bewandelde deze route al vaker, toen ik (hoog)zwanger was, maar ook na die tijd nog een paar keer, om dezelfde reden als vandaag. Ook vandaag observeer ik dat dit een route is die door zoveel verschillende mensen bewandeld wordt. Door zenuwachtige en in zichzelf gekeerde stelletjes, die met moeite proberen zwanger te worden, omdat dat helaas niet zomaar iedereen gegund is. Door jonge – vaak onzeker ogende – aanstaande vaders, die soms met hun bevuilde werkkleding nog aan, zo van de bouwplaats gelopen zijn om hun partner bij hun afspraak te begeleiden. Door vrouwen die wél zwanger zijn, maar complicaties hebben en om die reden onder controle staan bij een arts. En dus ook door vrouwen zoals ik, die al dan niet het zwanger zijn al achter de rug hebben en nu met hele andere zorgen opnieuw aankloppen bij precies diezelfde arts. Een arts die zorg draagt voor nieuw leven en tegelijkertijd de dood van vrouwen probeert te voorkomen.

In december 2021 kreeg ik een ingreep, nadat een onschuldig ogend uitstrijkje tijdens het bevolkingsonderzoek rond mijn 40e verjaardag, een negatieve uitslag liet zien. Kort gezegd, zat ik in een voorstadium van baarmoederhalskanker (CIN). CIN is een afwijking die nog geen kanker is, maar dat wel zou kunnen worden. Je hebt de gradaties 1 t/m 3, waarbij het in mijn geval CIN 3 was, ofwel de meest ernstige afwijking, waarbij de kans dat er uiteindelijk baarmoederhalskanker ontstaat het grootst is. Een behandeling word aangeraden, om te voorkomen dat het daadwerkelijk overgaat in baarmoederhalskanker.

Inmiddels ben ik 18 maanden verder na mijn laatste controle en wordt er vandaag weer een uitstrijkje gemaakt, om te checken of alles nog oké is daar beneden.

Vandaag mag ik plaatsnemen in wachtkamer 2, waar al een aantal mensen zitten te wachten. Ik heb al zoveel vaker alleen in dit soort wachtkamers gezeten. In verschillende ziekenhuizen, bij het cardiologie centrum in Amsterdam, bij de sportarts, of gewoon bij de huisarts. Elke keer opnieuw houdt het me bezig waarom die andere mensen hier zijn. Om eenzelfde reden als ik, hebben zij een ernstiger “probleem”, of valt het bij hun wel mee? Het gegeven dat we met z’n allen hier in de wachtkamer van een ziekenhuis zitten, doet in elk geval weinig positiefs vermoeden. De gedachtes en fantasieën helpen me om de tijd te doden. Want de wachttijd van vandaag, mag wat mij betreft zo snel als mogelijk voorbij zijn.

Het hier zijn maakt me verdrietig en onzeker, het geeft spanningen en vermoeit. Tegelijkertijd geeft het wachten hier bij de gynaecoloog in mijn geval ook de ruimte om terug te denken aan mijn zus, die in de tijd van mijn ingreep in december 2021 zelf aan borstkanker leed. Gedachten aan hoe moeilijk, verdrietig en onzeker het ook voor haar moet zijn geweest. Ergens is het fijn om op deze manier dichter bij haar te komen, tegelijkertijd drukt het mij met de neus op de feiten dat ze er niet meer is en ik er voor mijn gevoel in die periode ook veel te weinig voor haar ben geweest. Ik had namelijk geen idee wat zij doormaakte, want ik kende de ziekte tot dan toen nog niet. Tegelijkertijd was er al zoveel chaos in mijn hoofd, omdat mama er sinds datzelfde jaar niet meer was en deze zorgen om mijn eigen gezondheid die erbij kwamen. Het was teveel.

Gelukkig duurt het wachten vandaag niet al te lang

Ik vermaak mij met het luisteren naar een podcast én het schrijven van dit verhaal, zoals ik wel vaker doe als ik onderweg ben. Het helpt me, om gedachten van me af te kunnen zetten, door ze letterlijk uit m’n hoofd te schrijven. Want in mijn hoofd heerst nog altijd chaos. Gisteren wat minder, vandaag weer een beetje meer. “Mevrouw van der Veen” is wat ik naast mij hoor. Ook zo’n uitspraak. ‘Mevrouw van der Veen’ doet mij altijd aan mijn moeder denken, ook als ik bijvoorbeeld bij de tandarts ben, net als vroeger toen ik nog klein was. Mijn moeder was dé mevrouw van der Veen, ik was slechts de dochter die achter haar aan hobbelde, de behandelkamer in. Ik zou willen dat dat nog zo was, maar tegenwoordig ben ik nog de enige overgebleven ‘mevrouw van der Veen’…

Ik sta op en loop richting de deur naast mij waar de stem vandaan komt. Gelukkig is het deze keer een vrouwelijke gynaecoloog die mij verwelkomt, de man die ik tijdens een eerdere controle in juli vorig jaar had, blijkt een tijdje uit de running. Hoewel het maken van een uitstrijkje waar ik vandaag voor kom al gênant zat is, is het toch net iets comfortabeler als het een vrouw is, voor wie je je benen spreidt. Al begrijp ik überhaupt niet waarom er mannen zijn die dit vak – vanuit beroepsmatig oogpunt – interessant vinden. Ik denk er altijd maar niet te lang over na, omdat er ook een hele andere motivatie achter zou kunnen zitten, wat het vak van gynaecologie mogelijk aantrekkelijk voor ze maakt…

Direct bij binnenkomst zie ik een jonge man op een stoeltje zitten. Jahoor, heb ik weer, zo’n AIO figuur, ofwel een Arts In Opleiding. “Hij kijkt even mee, als je het goed vindt”, zegt de arts. Tsja, ik heb geen keus, toch? Ik denk dat met alle afspraken in ziekenhuizen, bij fysiotherapeuten, verloskundigen en andere zorginstellingen, ik zeker 50% van de keren het “geluk” heb gehad dat er iemand ‘in opleiding’ aanwezig was en ik als studiemateriaal mocht fungeren. Ik weet het nog goed, in ditzelfde ziekenhuis enkele uren voor mijn bevalling een jaar of 5 geleden, toen het ene AIO niet lukte om een infuus bij mij aan te leggen. Daar word je niet vrolijk van, als het na een paar keer misprikken nóg een keer opnieuw moet door de echte arts. Ook in dit geval bleek ik het geluk te hebben dat deze AIO zijn pas geleerde kunstje op mij mocht uitproberen en opnieuw bleek ook deze AIO nog duidelijk aan de start van zijn leertraject te staan. Het duurde niet lang voordat hij zijn stoeltje tussen mijn benen met een rood aangelopen hoofd moest afstaan aan de echte arts. Hij kon blijkbaar niet het juiste plekje vinden. Als patiënt voel je natuurlijk direct waarom het in dit geval mis ging, maar om nou direct feedback te geven op zijn handelen, vond ik in deze situatie iets minder gepast. Ik was al lang opgelucht dat het voorbij was én ik door het adequaat ingrijpen van de arts, iets meer zekerheid heb op een “geslaagd” uitstrijkje.

En nu is het opnieuw wachten

2,5 week om precies te zijn, voordat ik mag bellen om de uitslag aan te horen. Hopelijk dit keer zonder de mededeling “misschien is het beter als u even langs komt” en ik opnieuw samen met vriendlief naar het Alrijne mag en ook wij samen voor de zoveelste keer als een “in spanning wachtend stel” in diezelfde wachtkamer terechtkomen. Ik durf nergens meer op te hopen. Mijn vertrouwen in een lang en gezond leven heeft de afgelopen 3 jaar een aardige deuk opgelopen. Precies dát is ook de reden dat de arts die mij behandelde in het kader van de vermoedens rondom borstkanker (wat trouwens niet alarmerend bleek te zijn) mij adviseerde om niet bij hem onder controle te blijven. Dat zou onnodige spanningen en onzekerheden met zich meebrengen. Ik was het daar niet mee eens, mijn zus was er immers ook te laat bij en leeft om die reden inmiddels niet meer. Toch wilde ik voorkomen dat ik bij een psycholoog zou belanden om mij van dit onzekerheidscomplex af te helpen, dus stemde ik ermee in. Ik ben blij dat ik in dit geval wél onder controle sta, omdat het juist enige vorm van zekerheid geeft en onzekerheden wegneemt, zodra er weer een positieve uitslag binnen is. En juist als de uitslag negatief is, hoor ik dat liever eerder dan later.

Om deze vorm van eigen regie vast te houden, heb ik me vandaag ingeschreven voor de Alpe d’HuZes. Ik heb namelijk geen enkele reden om níet mee te doen, want de opbrengst van dit waardevolle evenement komt letterlijk ook mijzelf ten goede en opgeven is in zo’n geval echt geen optie.

Maar daarover later meer.